Ef fjármál maka eru manni óviðkomandi vegna þess að maðurinn er með aðra kennitölu en makinn, þá er "hæfi" ógegnsær orðaleppur sem villir um fyrir fólki.
Svipað og fyrir hrun (og kannski ennþá?) þegar t.d. feðgar töldust ekki vera "tengdir aðilar".
Thursday, March 31, 2016
Friday, March 11, 2016
Píratar eru borgaralegur flokkur
Það er í raun ekkert skrítið við það að Píratar sópi svona að sér fylginu eins og undanfarið. Það er eins og þeir hafi á sér áru sem margir túlka sem eitthvað annað en gamla dótið á Alþingi. Og þeir eru vissulega eitthvað annað, að sumu leyti, -- en ekki eins ólíkir því gamla eins og fólk heldur líklega.
Þeir hafa á sér áru róttækni, áru rökfestu og heiðarleika, jafnvel óttaleysis frammi fyrir gamla kerfinu. Ætli það lýsi ekki ágætlega útbreiddum hugmyndum um þá? -- Nú ætla ég ekki að efa heiðarleika þeirra og óttaleysi. Rökfestan ætla ég hins vegar að sé ofmetin og róttæknin frekar lítil.
Það er tiltölulega lítill vandi að vera rökfastur þegar maður er í stjórnarandstöðu og það þýðir ekki endilega að maður verði það líka í stjórn. Saga Vinstri-grænna sýnir það nokkuð vel. Það er kannski ekki að marka þegar um er að ræða annan flokk -- en afstaða Pírata til ESB afhjúpar einkennilega órökrétta stefnu: þeir segja að það sé ekki hlutverk stjórnmálamanna að hafa afstöðu til ESB, heldur fyrst og fremst að tryggja kosningar og að "hlutlausar" upplýsingar liggi fyrir. Hvílík firra. Til að byrja með, þá er það einmitt hlutverk stjórnmálamanna að boða stefnu og reyna að fá fólk til fylgis við hana. En ekki hvað? Í tilfelli ESB eru bara tvær stefnur: með og móti. Það liggja þegar fyrir meira en nægar upplýsingar til að velja þar á milli. Fyrir utan þetta, eru "hlutlausar" upplýsingar ekki til í stjórnmálum, heldur draga þær alltaf dám af þeim farvegum sem þær hafa runnið eftir. Og það er bara lýðskrum að tala um kosningar eins og þær séu heilagur gral, eins og það sé lýðræðislegt að kjósa um loðnar spurningar, eða þá að kjósa um að afnema lýðræðið. Kosningar geta nefnilega vel verið ólýðræðislegar.
Þá er það hin meinta róttækni. Um síðustu helgi héldu Píratar einhvers konar vinnufund um efnahagsmál. Án þess að ég ætli mér að gerast einhver ráðgjafi þeirra, þá hefði þeir átt að halda þannig fund áður en þeir stofnuðu flokkinn. Efnahagsmálin eru burðarbitinn í alvöru stefnuskrá. Flokkur sem er ekki með efnahagsstefnu er bara tækifærissinnaður. Fyrir utan stefnuskrá Alþýðufylkingarinnar eru ekki nema einn eða tveir flokkar á Íslandi sem ná því máli að vera með alvöru efnahagsstefnu -- það eru Samfylkingin og líklega Sjálfstæðisflokkurinn. Stefnuleysi Pírata í efnahagsmálum sést best á því að þeir rúma anarkista og sósíalista jafnt og krata og jafnvel frjálshyggjufífl. Þessir hópar eru ósamrýmanlegir, nema þeir komi sér saman um eitthvað sem er ekki neitt. Það verður skrítið bragð af grautnum sem þau kokka saman úr því.
Á Íslandi hefur stéttarvitund alþýðunnar hnignað áratugum saman, sem er að því leyti eðlilegt, að hér hefur alþýðan ekki átt nothæfan stéttabaráttuflokk síðan um miðja 20. öld. Það sem lifir af íslensku vinstrihreyfingunni er flest komið á eftirlaun, fyrir utan auðvitað Alþýðufylkinguna. Gagnrýni á kapítalismann er og hefur lengi verið jaðarskoðun á Íslandi. Hana hefur vantað hjá mest áberandi talsmönnum hinna svokölluðu vinstriflokka.
Á þessum tíma hefur áróður borgaralegra og smáborgaralegra hugmynda vaðið uppi og markað djúp, borgaraleg spor í stéttarvitund mjög stórs hluta þjóðarinnar. Sáð eitruðum fræjum. Haldið fast að fólki ranghugmyndum um kapítalisma og um sósíalisma. Sáð einstaklingshyggju, græðgi, smásálarlegri spillingu ... að þessi gildi séu ekki allsráðandi í þjóðfélaginu gæti virst skrítið, en er auðvitað vegna þess að þau eru flestu eðlilegu fólki óeðlileg.
Það hlaut að koma að því að fólk gæfist í massavís upp á annars vegar purrkunarlausum boðberum auðvaldsins, öflunum sem núna eru í ríkisstjórn, og hins vegar á gagnslausri, borgaralegri stjórnarandstöðu sem kallar sig "vinstri" en meinar ekkert með því og hefur ekki upp á neitt annað að bjóða en áframhald kapítalismans, -- og nægir þá að minna á síðasta kjörtímabil.
Það hlaut að koma að því. Og Píratar eru þá í þessari sérstöku stöðu: pólitísk jómfrú, óspillt af valdastólum; eiga skörulega talsmenn sem koma vel fyrir í fjölmiðlum -- og svo með þessa hipp og kúl áru, sem minnir á pönk eða einhvers konar uppreisn. En boðskapurinn, stefnan, kjarninn í stefnuskránni: efnahagsstefnan ... lætur á sér standa. Með öðrum orðum: Píratar bjóða ekki upp á neitt annað en áframhaldandi kapítalisma, alveg eins og hinir flokkarnir á Alþingi.
Þeir eiga örugglega eftir að fá marga menn kjörna á næsta ári. Og þeir munu örugglega taka til í einhverjum úreltum lögum og reglugerðum og margir munu fagna. Þeir munu örugglega koma mörgu góðu til leiðar. Eins og hinir flokkarnir hafa gert þegar þeir hafa verið í stjórn. En þeir munu ekki valda hér þeim nauðsynlegu vatnaskilum í efnahagsstjórn að brjóta auðvaldið á bak aftur, né einu sinni reyna það. Áran er bara ára. Hún er ímynd, meira í ætt við markaðssetningu heldur en pólitík. Hún virðist virka vel, en eftir nokkur ár er ég hræddur um að margir hafi orðið fyrir vonbrigðum. Og margir aðrir halda örugglega áfram að klappa fyrir þeim eins og fótboltaliði. Eins og er hjá hinum flokkunum.
Á meðan munum við í Alþýðufylkingunni halda áfram að sækja í okkur veðrið með stefnu okkar, sem ein íslenskra stefnuskráa sker sig úr borgaralegu flokkunum með skýrri sýn og efnahagsstefnu, sem vísar veginn út úr kapítalismanum og kreppunni og í átt til jöfnuðar og félagslegs réttlætis. Öfugt við alla hina flokkana.
Þeir hafa á sér áru róttækni, áru rökfestu og heiðarleika, jafnvel óttaleysis frammi fyrir gamla kerfinu. Ætli það lýsi ekki ágætlega útbreiddum hugmyndum um þá? -- Nú ætla ég ekki að efa heiðarleika þeirra og óttaleysi. Rökfestan ætla ég hins vegar að sé ofmetin og róttæknin frekar lítil.
Það er tiltölulega lítill vandi að vera rökfastur þegar maður er í stjórnarandstöðu og það þýðir ekki endilega að maður verði það líka í stjórn. Saga Vinstri-grænna sýnir það nokkuð vel. Það er kannski ekki að marka þegar um er að ræða annan flokk -- en afstaða Pírata til ESB afhjúpar einkennilega órökrétta stefnu: þeir segja að það sé ekki hlutverk stjórnmálamanna að hafa afstöðu til ESB, heldur fyrst og fremst að tryggja kosningar og að "hlutlausar" upplýsingar liggi fyrir. Hvílík firra. Til að byrja með, þá er það einmitt hlutverk stjórnmálamanna að boða stefnu og reyna að fá fólk til fylgis við hana. En ekki hvað? Í tilfelli ESB eru bara tvær stefnur: með og móti. Það liggja þegar fyrir meira en nægar upplýsingar til að velja þar á milli. Fyrir utan þetta, eru "hlutlausar" upplýsingar ekki til í stjórnmálum, heldur draga þær alltaf dám af þeim farvegum sem þær hafa runnið eftir. Og það er bara lýðskrum að tala um kosningar eins og þær séu heilagur gral, eins og það sé lýðræðislegt að kjósa um loðnar spurningar, eða þá að kjósa um að afnema lýðræðið. Kosningar geta nefnilega vel verið ólýðræðislegar.
Þá er það hin meinta róttækni. Um síðustu helgi héldu Píratar einhvers konar vinnufund um efnahagsmál. Án þess að ég ætli mér að gerast einhver ráðgjafi þeirra, þá hefði þeir átt að halda þannig fund áður en þeir stofnuðu flokkinn. Efnahagsmálin eru burðarbitinn í alvöru stefnuskrá. Flokkur sem er ekki með efnahagsstefnu er bara tækifærissinnaður. Fyrir utan stefnuskrá Alþýðufylkingarinnar eru ekki nema einn eða tveir flokkar á Íslandi sem ná því máli að vera með alvöru efnahagsstefnu -- það eru Samfylkingin og líklega Sjálfstæðisflokkurinn. Stefnuleysi Pírata í efnahagsmálum sést best á því að þeir rúma anarkista og sósíalista jafnt og krata og jafnvel frjálshyggjufífl. Þessir hópar eru ósamrýmanlegir, nema þeir komi sér saman um eitthvað sem er ekki neitt. Það verður skrítið bragð af grautnum sem þau kokka saman úr því.
Á Íslandi hefur stéttarvitund alþýðunnar hnignað áratugum saman, sem er að því leyti eðlilegt, að hér hefur alþýðan ekki átt nothæfan stéttabaráttuflokk síðan um miðja 20. öld. Það sem lifir af íslensku vinstrihreyfingunni er flest komið á eftirlaun, fyrir utan auðvitað Alþýðufylkinguna. Gagnrýni á kapítalismann er og hefur lengi verið jaðarskoðun á Íslandi. Hana hefur vantað hjá mest áberandi talsmönnum hinna svokölluðu vinstriflokka.
Á þessum tíma hefur áróður borgaralegra og smáborgaralegra hugmynda vaðið uppi og markað djúp, borgaraleg spor í stéttarvitund mjög stórs hluta þjóðarinnar. Sáð eitruðum fræjum. Haldið fast að fólki ranghugmyndum um kapítalisma og um sósíalisma. Sáð einstaklingshyggju, græðgi, smásálarlegri spillingu ... að þessi gildi séu ekki allsráðandi í þjóðfélaginu gæti virst skrítið, en er auðvitað vegna þess að þau eru flestu eðlilegu fólki óeðlileg.
Það hlaut að koma að því að fólk gæfist í massavís upp á annars vegar purrkunarlausum boðberum auðvaldsins, öflunum sem núna eru í ríkisstjórn, og hins vegar á gagnslausri, borgaralegri stjórnarandstöðu sem kallar sig "vinstri" en meinar ekkert með því og hefur ekki upp á neitt annað að bjóða en áframhald kapítalismans, -- og nægir þá að minna á síðasta kjörtímabil.
Það hlaut að koma að því. Og Píratar eru þá í þessari sérstöku stöðu: pólitísk jómfrú, óspillt af valdastólum; eiga skörulega talsmenn sem koma vel fyrir í fjölmiðlum -- og svo með þessa hipp og kúl áru, sem minnir á pönk eða einhvers konar uppreisn. En boðskapurinn, stefnan, kjarninn í stefnuskránni: efnahagsstefnan ... lætur á sér standa. Með öðrum orðum: Píratar bjóða ekki upp á neitt annað en áframhaldandi kapítalisma, alveg eins og hinir flokkarnir á Alþingi.
Þeir eiga örugglega eftir að fá marga menn kjörna á næsta ári. Og þeir munu örugglega taka til í einhverjum úreltum lögum og reglugerðum og margir munu fagna. Þeir munu örugglega koma mörgu góðu til leiðar. Eins og hinir flokkarnir hafa gert þegar þeir hafa verið í stjórn. En þeir munu ekki valda hér þeim nauðsynlegu vatnaskilum í efnahagsstjórn að brjóta auðvaldið á bak aftur, né einu sinni reyna það. Áran er bara ára. Hún er ímynd, meira í ætt við markaðssetningu heldur en pólitík. Hún virðist virka vel, en eftir nokkur ár er ég hræddur um að margir hafi orðið fyrir vonbrigðum. Og margir aðrir halda örugglega áfram að klappa fyrir þeim eins og fótboltaliði. Eins og er hjá hinum flokkunum.
Á meðan munum við í Alþýðufylkingunni halda áfram að sækja í okkur veðrið með stefnu okkar, sem ein íslenskra stefnuskráa sker sig úr borgaralegu flokkunum með skýrri sýn og efnahagsstefnu, sem vísar veginn út úr kapítalismanum og kreppunni og í átt til jöfnuðar og félagslegs réttlætis. Öfugt við alla hina flokkana.
Tuesday, March 8, 2016
Áttundi mars
Alþjóðlegur baráttudagur kvenna fyrir friði og jafnrétti er í dag. Af því tilefni er baráttufundur í Iðnó, sem meðal annars má lesa um hér, sem ég hvet fólk til að mæta á þótt ég komist ekki sjálfur.
Ingen klassekamp uden kvindekamp!
Ingen kvindekamp uden klassekamp!
Ingen kvindekamp uden klassekamp!
Thursday, March 3, 2016
Ekki mannvonska, aðallega heimska
Flestir rasistar eru ekki "vont fólk" heldur virðulegir, sómakærir og illa upplýstir.
Það er feilskot að saka Ásmund Friðriksson um mannvonsku. Hann er aðallega hálfviti sem óábyrgt fólk hefur komið til of mikilla metorða.
Það þarf að taka það til alvarlegrar skoðunar, hvort Ásmundur þurfi ekki að læra að halda kjafti.
Það er feilskot að saka Ásmund Friðriksson um mannvonsku. Hann er aðallega hálfviti sem óábyrgt fólk hefur komið til of mikilla metorða.
Það þarf að taka það til alvarlegrar skoðunar, hvort Ásmundur þurfi ekki að læra að halda kjafti.
Wednesday, March 2, 2016
DíaMat: umsókn farin af stað
DíaMat - félag um díalektíska efnishyggju var stofnað í fyrra. Ég er formaður þess. Í gær póstlagði ég formlega umsókn um að það fái skráningu sem lífsskoðunarfélag. Áhugasamir geta lesið greinarstúf um það hér og geta líka gefið sig fram í tölvupósti: vangaveltur@yahoo.com
SA, lífeyrissjóðir og hagsmunir almennings
SA segja: „Lífeyrissjóðirnir gæta hagsmuna almennings í landinu“ - nú skal ég ekki efa það, að fólk í SA og fólk sem er á launum hjá lífeyrissjóðum eða öðrum fjármálafyrirtækjum trúi þessu sjálft. En ég held að þessi fullyrðing hljómi hlægilega í eyrum margra, ef ekki flestra annarra.
(Til samanburðar lýsa SA sjálfum sér svona: „Samtök atvinnulífsins eru í forystu um samkeppnishæft rekstrarumhverfi sem stuðlar að arðbæru fjölbreyttu og ábyrgu atvinnulífi sem bætir lífskjör allra.“ - má ekki líka skilja þetta sem „gæta hagsmuna almennings í landinu“?)
Staðreynd: Beinir fulltrúar auðvaldsins eiga urmul fulltrúa í stjórnum lífeyrissjóða.
Spurning: Ætli þeir gæti ekki hagsmuna umbjóðenda sinna?
Spurning: Ætli þeir gæti ekki hagsmuna umbjóðenda sinna?
Staðreynd: Lífeyrissjóðirnir hafa tapað gríðarlegu fé í verkefnum sem „einhverjir“hafa grætt gríðarlega á, og á að kaupa ónýt verðbréf sem „einhverjir“ hafa þá sloppið undan.
Spurning: Er hægt að útskýra það allt með klaufaskap?
Spurning: Er hægt að útskýra það allt með klaufaskap?
Fullyrðing: Uppsöfnunarsjóðir með ávöxtunarkröfu eru ekki bjarghringur heldur myllusteinn fyrir almenning í landinu. Ávöxtunarkrafan þýðir annars vegar brask, þ.e. umsvif sem annað hvort tapa peningum eða græða á okurvöxtum eða arðráni. Hins vegar þýðir hún kröfu um síaukinn hagvöxt, sem getur ekki gengið upp vegna þess að kapítalisminn er ekki eilífðarvél heldur háður eigin tortímingu í formi kreppu. Kreppa kemur nokkrum sinnum á hverri starfsævi og í hvert skipti tapast verulegur hluti uppsöfnunarsjóða.
Þegar maður leggur saman iðgjaldið og peningana sem við borgum í vexti af lífeyrissjóðslánunum - hvað ætli gegnumstreymiskerfi mundi þá kosta í samanburðinum? Það væri áhugavert að vita það.
Og talandi um áhugavert: lesið ályktun Alþýðufylkingarinnar um lífeyrismál. Hún er áhugaverð!
Tuesday, March 1, 2016
Túristablaðran: Hvar endar þetta eiginlega?
Isavia var að uppfæra spá um fjölgun ferðamanna, úr 22% aukningu í 37% aukningu - miðað við í fyrra. Til stendur að nota 20 milljarða í viðbyggingar við Leifsstöð á árinu. Hvar endar þetta eiginlega? Hvað getur þetta land tekið við mörgum?
Og: Ef það gefur á bátinn í efnahagskerfi landanna sem ferðamennirnir koma frá, er þá flúðasiglingaferðin til Íslands ekki eitt af því fyrsta sem fólk hættir við að fá sér?
Spádómur: Í næstu kreppu (sem er kannski ekki langt undan) mun ferðamönnum til Íslands fækka um helming miðað við árið á undan. Hvað verður þá um öll nýju, fínu hótelin sem nú eru í byggingu?
Fordæmið er ekki langt undan: Spánn er ekki ennþá búinn að rétta úr kútnum eftir að þýskir ellilífeyrisþegar hættu að kaupa sér annað heimili í sólinni fyrir 7-8 árum síðan. Það er ekki nóg að byggja bara meira og meira upp af gistirýmum og öðrum innviðum. Það þarf líka að segja stopp á einhverjum tímapunkti. Stjórnvöld þurfa að gera það. Annað væri óábyrgt.
Og: Ef það gefur á bátinn í efnahagskerfi landanna sem ferðamennirnir koma frá, er þá flúðasiglingaferðin til Íslands ekki eitt af því fyrsta sem fólk hættir við að fá sér?
Spádómur: Í næstu kreppu (sem er kannski ekki langt undan) mun ferðamönnum til Íslands fækka um helming miðað við árið á undan. Hvað verður þá um öll nýju, fínu hótelin sem nú eru í byggingu?
Fordæmið er ekki langt undan: Spánn er ekki ennþá búinn að rétta úr kútnum eftir að þýskir ellilífeyrisþegar hættu að kaupa sér annað heimili í sólinni fyrir 7-8 árum síðan. Það er ekki nóg að byggja bara meira og meira upp af gistirýmum og öðrum innviðum. Það þarf líka að segja stopp á einhverjum tímapunkti. Stjórnvöld þurfa að gera það. Annað væri óábyrgt.
Friday, February 19, 2016
Á morgun: Alþýðufylkingin kynnir sig
Alþýðufylkingin heldur opinn kynningar- og umræðufund á morgun (20. febrúar) kl. 13, í Friðarhúsi, Njálsgötu 87. Skoðið fréttatilkynninguna:
...og mætið svo þangað og takið gesti með ykkur.
...og mætið svo þangað og takið gesti með ykkur.
Tuesday, February 9, 2016
TISA og lýðræði á undanhaldi
Þórarinn Hjartarson skrifar á heimasíðu Alþýðufylkingarinnar:
TISA og lýðræði á undanhaldi
Friday, February 5, 2016
Bréfaskipti Þorvalds og Katrínar um Rússland og Úkraínu
Þorvaldur Þorvaldsson skrifaði um daginn opið bréf til Katrínar Jakobsdóttur, og kallaði eftir því hvaða aftöðu Vinstri-græn hefðu til fasistavaldaránsins í Úkraínu og til viðskiptaþvingananna gegn Rússum. Lesið greinina. Katrín Jakobsdóttir brást svo við fáum dögum seinna, lesið líka: bréf til Þorvalds.
Athugið að ég skrifa „brást við“ en ekki „svaraði“ vegna þess að ég sé ekki að hún svari einföldum, beinum spurningum sem til hennar var beint. Vill einhver sjá skýra og beinskeytta afstöðu til málsins? Lesið þá ályktun Alþýðufylkingarinnar.
Athugið að ég skrifa „brást við“ en ekki „svaraði“ vegna þess að ég sé ekki að hún svari einföldum, beinum spurningum sem til hennar var beint. Vill einhver sjá skýra og beinskeytta afstöðu til málsins? Lesið þá ályktun Alþýðufylkingarinnar.
Tuesday, January 26, 2016
Hvaðan kemur allt þetta flóttafólk?
Flest flóttafólkið sem streymir nú til Evrópu er að flýja frá löndum sem eru í rúst eftir hernað heimsveldanna, ekki síst NATÓ (með þátttöku Íslands, ef einhver var búinn að gleyma því). Flóttamannastraumi fylgja vitanlega margvísleg vandamál -- en þeim vandamálum er tæpast hægt að líkja við vandamálin sem fólkið er að flýja. Flóttamenn koma, eðli málsins samkvæmt, ekki af því að þá langi bara til að koma, heldur eru þeir á flótta.
Ef fólk vill ekki flóttamannastraum -- og auðvitað vill hann enginn -- þá væri góð byrjun að hætta að taka þátt í að drepa fólk í öðrum löndum og rústa heimkynnum þess. Þið sem studduð Íraksstríðið og Afganistanstríðið eða loftárásirnar á Líbíu og Júgóslavíu -- munið það næst þegar á að fara í stríð og landsfeðurnir og spunarokkarnir fara að tala um hvað þessi eða hinn forsetinn sé mikill skúrkur.
Óvinurinn heitir: Heimsvaldastefnan. Hún er aflið sem sundrar friði og rekur fólk á flótta. Hún er skúrkurinn sem þarf að knésetja.
Ef fólk vill ekki flóttamannastraum -- og auðvitað vill hann enginn -- þá væri góð byrjun að hætta að taka þátt í að drepa fólk í öðrum löndum og rústa heimkynnum þess. Þið sem studduð Íraksstríðið og Afganistanstríðið eða loftárásirnar á Líbíu og Júgóslavíu -- munið það næst þegar á að fara í stríð og landsfeðurnir og spunarokkarnir fara að tala um hvað þessi eða hinn forsetinn sé mikill skúrkur.
Óvinurinn heitir: Heimsvaldastefnan. Hún er aflið sem sundrar friði og rekur fólk á flótta. Hún er skúrkurinn sem þarf að knésetja.
Thursday, January 21, 2016
Nýlendufranki
Fyrir 10 dögum bloggaði ég og spurði hvort franski frankinn lifði enn, en fréttamaður RÚV hafði þá skrifað eins og hann væri í notkun í Afríki, eða hefði verið það til skamms tíma.
Þetta var víst ekki alls kostar rangt hjá RÚV. Þótt það sé að vísu ekki franski frankinn, þá er CFA-frankinn mikið notaður í mörgum löndum Mið- og Vestur-Afríku. CFA stendur fyrir "Nýlendur Frakka í Afríku". Gjaldmiðillinn var með fast gengi við franska frankann og eftir að evran var tekin upp er hann með fast gengi við hana.
Gagnrýnendur segja gjaldmiðilinn gera þessi fátæku lönd háð Frökkum, sínum gömlu nýlenduherrum, og gera þeim erfitt fyrir í efnahagsmálum. Málsvarar nútíma nýlendustefnu sjá hins vegar mikla kosti við þetta fyrirkomulag.
Þess má geta að Líbýustjórn undir Muammar Gaddhafi sáluga var með plön um nýjan, sam-afrískan gjaldmiðil sem ætti að leysa CFA-franka af hólmi og minnka þannig ítök Frakka í efnahagsmálum álfunnar. Voru Líbýumenn meðal annars búnir að safna hátt í 200 tonna gullforða til að standa að baki sínum gjaldmiðli. Þessi hættulegu áform voru ein af aðalástæðunum fyrir því að NATÓ hleypti öllu í bál og brand í Líbýu árið 2011, með stuðningi norrænu velferðarstjórnarinnar íslensku.
Þetta var víst ekki alls kostar rangt hjá RÚV. Þótt það sé að vísu ekki franski frankinn, þá er CFA-frankinn mikið notaður í mörgum löndum Mið- og Vestur-Afríku. CFA stendur fyrir "Nýlendur Frakka í Afríku". Gjaldmiðillinn var með fast gengi við franska frankann og eftir að evran var tekin upp er hann með fast gengi við hana.
![]() |
| Þúsund CFA-frankar. Mynd: Wikipedia |
Þess má geta að Líbýustjórn undir Muammar Gaddhafi sáluga var með plön um nýjan, sam-afrískan gjaldmiðil sem ætti að leysa CFA-franka af hólmi og minnka þannig ítök Frakka í efnahagsmálum álfunnar. Voru Líbýumenn meðal annars búnir að safna hátt í 200 tonna gullforða til að standa að baki sínum gjaldmiðli. Þessi hættulegu áform voru ein af aðalástæðunum fyrir því að NATÓ hleypti öllu í bál og brand í Líbýu árið 2011, með stuðningi norrænu velferðarstjórnarinnar íslensku.
Monday, January 18, 2016
Brask með eignir almennings
Norski olíusjóðurinn er útópía sem m.a. borgaralegir vinstrimenn trúa á. Trúa á, að það sé hægt að þjóna langtímahagsmunum alþýðunnar með sjóðssöfnun og fjármálabraski, þótt allur hugsanlegur gróði af slíku komi alltaf á endanum úr vösum alþýðunnar sjálfrar. Þetta er sama hugsunarvillan og trúin á íslensku lífeyrissjóðina byggist á. Trúin á kapítalismann.
Í kapítalisma koma kreppur nokkrum sinnum á hverri meðalstarfsævi. Það er staðreynd. Mundi einhverjum detta í hug að safna matarforða til elliáranna og geyma hann svo í geymslu sem væri vitað að ætti eftir að brenna a.m.k. tvisvar eða þrisvar áður en ætti að éta hann?
Það getur ekkert vaxið endalaust. Það er staðreynd. Hagkerfið getur heldur ekki vaxið endalaust. Þegar af þeirri ástæðu er gróðahlutfallið dæmt til að minnka strax og menn fara að nálgast endimörk vaxtarins. Burtséð frá því krefjast þróaðri atvinnuhættir sífellt meiri fjárfestingar, sem aftur ber fjármagnskostnað, þannig að á þeim enda lækkar gróðahlutfallið líka.
Í tilfelli íslensku lífeyrissjóðanna, þá ávaxta þeir sig að miklu leyti með húsnæðislánum til sjóðsfélaga, á markaðskjörum. Meira en helmingurinn af húsnæðiskostnaði er vextir. Mundi einhver með öllum mjalla borga 100 milljónir fyrir hús sem kostar 40 milljónir? Það hljómar kannski klikkað, en margir gera það samt.
Saturday, January 16, 2016
Síðasta nýlenda Afríku
Vestur-Sahara er stundum kallað síðasta nýlendan í Afríku. Ekki höfðu spænsku nýlenduherrarnir fyrr yfirgefið svæðið, en marokkóski herinn kom og lagði það undir sig og innlimaði í Marokkó. Þeir hafa síðan farið með rányrkju um auðlindirnar - einkum auðugar fosfatnámur (fosföt eru einkum notuð í kemískan áburð fyrir landbúnað) og fiskimið, þar sem m.a. íslensk sjávarútvegsfyrirtæki hafa fagnandi tekið þátt í að ryksuga upp þjófstolinn hestamakríl.
Til að styrkja hernám sitt í sessi hafa marokkóskir landnemar svo verið fengnir til að setjast að í Vestur-Sahara.
Þess má geta að Vestur-Saharamenn (Sahrawi-þjóðin) eru innan við milljón talsins og Marokkómenn 33 milljónir.
Til að styrkja hernám sitt í sessi hafa marokkóskir landnemar svo verið fengnir til að setjast að í Vestur-Sahara.
Þess má geta að Vestur-Saharamenn (Sahrawi-þjóðin) eru innan við milljón talsins og Marokkómenn 33 milljónir.
Tuesday, January 12, 2016
Albaníu-Ásdís og ungbarnadauðinn í Albaníu
Undanfarið hefur verið nokkur umræða um heilbrigðiskerfið í Albaníu -- væntanlega í sambandi við langveiku börnin -- og þá hafa menn rifjað upp ummæli Albaníu-Ásdísar Höllu Bragadóttur um að heilbrigðiskerfi Albaníu væri "ljósárum á undan" Íslandi í samkeppni í heilbrigðisþjónustu. Egill Helgason benti á að á meðan ungbarnadauði á Íslandi væri 2 af 1000, væri hann 13 af þúsund í Albaníu, -- skuggaleg tala fyrir Evrópuland. Ásdís varðist þessu tali og sagði að ungbarnadauðinn hefði verið þrisvar sinnum hærri 1989.
Það er rétt að halda því til haga hér, að valdatöku kommúnista í Albaníu 1945 fylgdi sannkölluð bylting í heilbrigðismálum -- eins og fylgir reyndar oft valdatöku kommúnista. Á fyrstu átta árum valdatíma þeirra meira þrefaldaðist t.d. fjöldi spítalarúma, úr 1765 í 5500 (sem var samt of lítið) og ungbarnadauðinn lækkaði úr 112,2 af 1000 árið 1945 niður í 99,5 af 1000 árið 1953. Á þessum 8 árum lærði meira en hálf þjóðin að lesa (ólæsi fór úr 85% niður fyrir 30%) og mýrar voru ræstar fram og malaríu þannig útrýmt. Það munar víst um það líka. Og árið 1970 var ungbarnadauðinn kominn niður í 75 af 1000 og niður í 40 af 1000 árið 1989.
Á árunum 1945 til 1990 fjölgaði fólki úr rúmri 1,1 milljón í 3,3 milljónir, vegna þess að fólk lifði miklu lengur. Frá 1990 hefur því fækkað aftur niður í rétt rúmar 3 milljónir.
Þessar tölur tala sínu máli, er það ekki?
Það er rétt að halda því til haga hér, að valdatöku kommúnista í Albaníu 1945 fylgdi sannkölluð bylting í heilbrigðismálum -- eins og fylgir reyndar oft valdatöku kommúnista. Á fyrstu átta árum valdatíma þeirra meira þrefaldaðist t.d. fjöldi spítalarúma, úr 1765 í 5500 (sem var samt of lítið) og ungbarnadauðinn lækkaði úr 112,2 af 1000 árið 1945 niður í 99,5 af 1000 árið 1953. Á þessum 8 árum lærði meira en hálf þjóðin að lesa (ólæsi fór úr 85% niður fyrir 30%) og mýrar voru ræstar fram og malaríu þannig útrýmt. Það munar víst um það líka. Og árið 1970 var ungbarnadauðinn kominn niður í 75 af 1000 og niður í 40 af 1000 árið 1989.
Á árunum 1945 til 1990 fjölgaði fólki úr rúmri 1,1 milljón í 3,3 milljónir, vegna þess að fólk lifði miklu lengur. Frá 1990 hefur því fækkað aftur niður í rétt rúmar 3 milljónir.
Þessar tölur tala sínu máli, er það ekki?
Monday, January 11, 2016
Lifir franski frankinn enn?
Af vef RÚV:
Auk þess höfðu [Frakkar] miklar áhyggjur af því að Gaddafi ætlaði að minnka áhrif Frakka með því að koma á fót eigin gjaldmiðli, sem yrði notaður víðar í álfunni, til þess að koma í stað franska frankans sem er útbreiddur í Afríku. Gaddafi lá á gríðarlegum gull- og silfurforða sem hann ætlaði að nota til þess að styðja við gjaldmiðilinn.Frakkar tóku þátt í Líbýustríði til að standa vörð um franska frankann. Þetta hefur RÚv eftir Simon Blumenthal, ráðgjafa Hillary Clinton. Franska frankann? Hafa Afríkumenn ekki frétt af evrunni?
Tuesday, December 29, 2015
RIP Lemmy Kilmister
Síðan ég var unglingur hefur Lemmy Kilmister borið höfuð og herðar yfir aðra rokkara og fáir komist nálægt honum. Sem fullorðinn maður sá ég hann níu sinnum á tónleikum, einu sinni í Bretlandi og átta sinnum í Þýskalandi. Það voru góðar stundir.
Hann var kannski fylliraftur, hann var kannski dópisti, hann var kannski flagari, hann var kannski hás gamall karl með loðin kýli út úr andlitinu, en hann var alltaf langflottastur og alltaf einstakur.
Hann var kannski fylliraftur, hann var kannski dópisti, hann var kannski flagari, hann var kannski hás gamall karl með loðin kýli út úr andlitinu, en hann var alltaf langflottastur og alltaf einstakur.
Tuesday, December 15, 2015
DíaMat: Díalektísk efnishyggja
DíaMat - félag um díalektíska efnishyggju tók til starfa fyrr á þessu ári, og hefur smám saman verið að safna félögum. Vantrú birti á dögunum grein um það, eftir sjálfan mig, en ég er forstöðumaður þess.
Hér með er skorað á áhugasama að gefa sig fram í tölvupósti: vangaveltur@yahoo.com
Hér með er skorað á áhugasama að gefa sig fram í tölvupósti: vangaveltur@yahoo.com
Thursday, December 10, 2015
Um skertan samningsrétt stéttarfélaga
Þórarinn Hjartarson skrifar um þreifingar um rammasamkomulagið um vinnumarkaðinn, sem var undirritað í haust:
Skjótt og hávaðalaust er komin í notkun NÝ UMGJÖRÐ um kjaraviðræður í landinu. Rammi sem engar kröfur mega fara út fyrir liggur fyrir í upphafi viðræðna. Aldeilis tromp fyrir atvinnurekandann að slá í borðið með!
Er þetta nokkuð annað en tæki fyrir auðvaldið, til að skammta vinnandi fólki laun? Lesið grein Þórarins: Skertur samningsréttur stéttarfélaga.
Tuesday, December 8, 2015
Hið þríeina stríð gegn borgaralegum mannréttindum og frelsi
Landsfundur Alþýðufylkingarinnar, sem haldinn var á dögunum, ályktaði um hið þríeina stríð gegn borgaralegum mannréttindum og frelsi. Í ályktuninni segir meðal annars:
Stríðið gegn fíkniefnum drepur milljónir sjúklinga á hverju ári, stimplar neytendur sem glæpamenn og leyfir glæpaklíkum að einoka markaðinn, oft með skelfilegum afleiðingum fyrir saklausa borgara. Það er í nafni þessa stríðs sem íslensk ungmenni eru gerð ærulaus, finnist þau með korn af kannabis í fórum sínum.
Enn fremur segir:
Stríðið gegn hryðjuverkum drepur hundruð þúsunda saklausra borgara árlega, heldur þjóðum í herkví og takmarkar gróflega frelsi flugfarþega, sem eru meðhöndlaðir sem glæpamenn við vopnaleit. Það var í nafni þessa stríðs sem ráðamenn Íslands gerðust stríðsglæpamenn í Írak.
Þá segir:
Stríðið gegn internetinu veldur því að fólk eins og Chelsea Manning situr í fangelsi, Edward Snowden er landflótta og Julian Assange má sig hvergi hræra af ótta við að verða framseldur til Bandaríkjanna - fyrir það eitt að leka upplýsingum. Í nafni öryggis, bannhyggju og forvarna er aðgangi almennings að upplýsingum eða að koma frá sér upplýsingum lokað eða reynt að loka víðsvegar í heiminum. Það er í nafni þessa stríðs þegar íslenskir ráðamenn ætla að loka fyrir aðgang almennings að hluta internetsins.
Lesið ályktunina í heild sinni á heimasíðu Alþýðufylkingarinnar:
Hið þríeina stríð gegn borgaralegum mannréttindum og frelsiechelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon echelon
Subscribe to:
Posts (Atom)
