Ferðasaga 2007, II. hluti

Vegna lengdar birti ég þessa frásögn í nokkrum hlutum. Fyrsti hluti birtist á mánudaginn var, hér er annar hluti og restin birtist fljótlega.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~


Áttunda ágúst fórum við fyrst og skoðuðum frægan klukkuturn, þar sem beinagrind hringir bjöllu á heila tímanum og síðan opnast tvær lúgur þar sem allir postularnir kíkja út, ein á eftir öðrum. Ansi hreint flott. Svo fórum við og fengum okkur að éta á veitingahúsi; ég fékk mér gúllassúpu sem var aðallega búin til úr fitu. Við fórum svo á „Kommúnistasafnið“, sem er eitt lélegasta safn sem ég hef augum litið. Gott og vel, ég skil að margir Tékkar líti til fortíðarinnar með beiskju yfir mörgu, en þetta safn stillti dæminu upp eins og sósíalismi væri heimskur og illur í heild sinni. Allt var á sömu bókina lært: „Karl Marx setti fram róttækar hugmyndir um samfélagsmál, og þegar reynt var að framkvæma þær dóu tugmilljónir manna“ – „Lenín var valdaræningi sem sveifst einskis til að halda í illa fengin völdin“ – „Kommúnistarnir nýttu sér örvæntingu fólks til þess að gabba það og ógna því til að kjósa sig“ – og svo framvegis. Af safninu mátti til að mynda skilja að þáttur kommúnista í andspyrnuhreyfingunni gegn nasismanum hafi einungis verið ætlaður til að ræna völdum eftir stríðið, og að fólki hafi ýmist staðið stuggur af þeim eða verið svo heimskt að trúa áróðrinum. Aðeins ein hlið var kynnt til sögunnar, og hvergi nefnt t.d. að hin sósíalíska Tékkóslóvakía hafi séð íbúum sínum fyrir ókeypis menntun og heilbrigðisþjónustu, lækkað ungbarnadauða eða gert annað gott. Framfarir í landbúnaði eða iðnaði fengu dóma vegna mengunar og kemísks áburðar, sem enginn hugsaði út í þá vegna þess að mestu skipti að fólk fengi nauðsynjavörur. Í stuttu máli var áróðurinn óþekkjanlegur frá áróðri ríkisstjórnar Tékkóslóvakíu í Kalda stríðinu, nema hvað hann var með öfugum formerkjum. Margt má finna að stjórnskipan Tékkóslóvakíu í Kalda stríðinu, en einhliða heimsvaldasinna-áróður er kannski versta leiðin til þess.
Ég skrifaði heila, þéttskrifaða blaðsíðu í gestabókina, þar sem ég húðskammaði aðstandendur þessa heimskulega safns fyrir einhliða áróður, og bætti því við að mér þætti gaman að vita hvaða útsendarastofnun afturhalds eða heimsvaldastefnu hefði skipulagt það og fjármagnað. Ég gæti best trúað því að sendiráð Bandaríkjanna eða eitthvað sé þar á bak við. Rósa var stórhneyksluð líka.
Við komum út af safninu og settumst á pöbb, þar sem við drukkum bjór á íslensku verði. Á þarnæsta borði sátu nokkrir nýnasistar, einn í „Antiantifa“ stuttermabol.
Svo gengum við norður í gamla gyðingahverfið, þar sem búa víst fáir gyðingar í seinni tíð, en þar sáum við m.a. elstu starfandi sýnagógu í Evrópu, sem var reist árið 1240 ef mig misminnir ekki. hún lét svosem ekki mikið yfir sér, en þetta mun var sýnagógan þar sem góleminn á að liggja sofandi á háaloftinu – gólem sem einhver miðaldarabbíni bjó til að magnaði upp með seið, og fór síðan og lagði hálfa borgina í rusl og rústir áður en rabbínanum tókst að hafa hemil á honum. Hann á að liggja á háaloftinu í sýnagógunni og bíða þess að gyðingar Prag þarfnist hans – ekki ósvipað Holgeiri danska sem á að bíða undir Kristjánsborgarhöll í Kaupmannahöfn. Þess má geta að þegar Þjóðverjar tóku Tékkóslóvakíu og leiddu gyðinga hennar til slátrunar, þá lét gamli góleminn ekki á sér kræla.
Eftir að hafa fengið okkur meira að éta fórum við í búðarholu þar sem við keyptum smávegis, vatn og bjór og snakk og þannig, sem kostaði alveg ótrúlega mikið. Síðan héldum við á hótelið og lögðumst til svefns.
Þann níuna ágúst fórum við enn út í bæ, skoðuðum Karlsbrúna glæsilegu og litum síðan í lystigarð Albrechts von Wallenstein, herforingjans frækna sem vann sér mikinn orðstír í Þrjátíu ára stríðinu, og tapaði meðal annars fyrir Gústaf II Adolf Svíakonungi í Orrustunni við Lützen. Sá garður var sko ekkert slor. Þar vildi svo til að það voru að hefjast tónleikar, með þjónbúningum, söng og dansi, og horfðum við á nokkur lög. Við fórum því næst á tónleika í kirkju einni við austursporð Karlsbrúarinnar, þar sem Árstíðirnar eftir Vivaldi voru á dagskrá. Við vorum alveg ánægð með tónleikana og þannig, en það er samt satt sem segir í Lonely Planet bókinni, að þótt framboðið sé mikið af tónleikum, þá eru gæðin misjafnari. Ég hef með öðrum orðum alveg farið á betri tónleika og með færari hljóðfæraleikurum. En þetta var samt ósköp notalegt og svona. Að tónleikunum loknum fórum við á hótelið til að sofa, en komum við í minjagripabúð þar sem við versluðum m.a. kristal (er það ekki skylda?) – ég gekk út með forláta öskubakka, sem ég hlakka til að fara að nota einhvern tímann í framtíðinni þegar ég mun búa í húsnæði þar sem má reykja.
Tíunda ágúst skoðuðum við Prag-kastala (Prazký Hrad), sem Lonely Planet segir að sé stærsta kastalakomplex í heimi. Stór er hann, en ég trúi því ekki að flatarmálið sé meira en í Tower of London eða Kreml. Ætli Forboðna borgin í Beijing teljist með? Hún er víst engin smásmíð heldur. Í kastalanum sá ég svertingja, og það væri ekki í frásögur færandi nema vegna þess að hann var með ör á kinnunum, svipuð örum á manni sem ég var að vinna með – svo ég spurði hann hvort hann væri nokkuð frá Nígeríu. Það stóð heima. Við enduðum með að spjalla heillengi við hann. Hann var þarna að dreifa auglýsingabæklingum, en var annars menntaður skipulagsfræðingur (er það ekki annars íslenska orðið fyrir „civil engineering“?) og vildi gjarnan komast eitthvað þar sem hann gæti unnið við sérgrein sína. Við bentum honum á að tækifærin væru fleiri og launin betri á Íslandi eða í Skandinavíu heldur en í Tékklandi. Annars hefði ég haldið, eftir lýsingum að dæma, að það væri nóg að gera fyrir skipulagsfræðinga í Lagos eða Abuja í Nígeríu, en það er önnur saga.
Kastalinn er drulluflottur, það verður ekki af honum tekið. Við skoðuðum gríðarlega fallega dómkirkju sem er inni í honum, og þar var reyndar að hefjast messa. Mér sýndist messan vera kaþólsk; annars minnti mig að Tékkar væru upp til hópa kalvínistar. Jæja, skítt með það. Auk dómkirkjunnar skoðuðum við minni kirkju, sem var ósköp snotur líka, og hluta af höll sem eitt sinn hýsti konunga. Síðan þurftum við að haska okkur, þar sem verið var að loka. Það rigndi óskaplega mikið, og í fyrsta skipti í mörg ár hafði ég gleymt að taka hattinn minn með mér. Við leituðum skjóls á krá á leiðinni niður í bæ, ætluðum að bíða af okkur veðrið og fá okkur að éta og drekka í leiðinni. Eftir langa bið þar hafði veðrinu enn ekki slotað, svo við drifum okkur bara. Þegar við komum á hótelið pöntuðum við leigubíl morguninn eftir, þar sem við ætluðum að yfirgefa borgina.
Að morgni ellefta ágúst tókum við semsagt leigubíl á lestarstöðina. Af einskærri heppni náðum við lest sem gekk beina leið frá Prag til Århus. Á leiðinni spjölluðum við fyrst við einhvern ungan Tékka sem var í klefanum, og þegar hann fór út komu miðaldra hjón inn. Þau voru áhugaverðir ferðafélagar, svo ekki sé meira sagt. Þau voru frá Bólívíu, karlinn prófessor í lögfræði og konan sjóntækjafræðingur, og áttum við langt og ítarlegt spjall við þau um stjórnmálaástandið í Suður-Ameríku, ekki síst um Hugo Chavez og Evo Morales. Mikið var gott að heyra hvernig þau litu á málin – yfirveguð og alveg laus við sleggjudóma. Bara hreinskilnislegt mat. Þau voru alveg á því að það væri þörf fyrir róttækar breytingar, en hins vegar fannst þeim Evo Morales ekki vera á réttri leið. Hann hefði alveg viljann til að gera hið rétta, en væri bara of óskipulagður; vissi ekki nógu vel hvað hann væri að gera og önnur höndin vissi ekki hvað hin hefðist að. Hann væri ekki með nógu góðar áætlanir, og óskipulegt fálm hans í umbótaátt gerði því miður alls ekki það gagn sem til væri ætlast. Óöryggi í hagkerfinu og óvissa um morgundaginn gerði enn fremur illt verra. Þetta var í aðalatriðum það sama og ég áleit fyrir, og mér þótti mjög fróðlegt að heyra þetta frá þeim. Það var hvergi komið að tómum kofanum – þegar við spurðum þau út í suður-amerísk tollabandalög vildi meira að segja svo til að karlinn var nýbúinn að skrifa bók um þau! Rósa lét þau fá netfang sitt og heimilisfang og bað þau að skrifa sér, sem þau sögðust mundu gera, því hún hefur hug á að rannsaka stjórnmálaástand Suður-Ameríku og þau höfðu mikinn áhuga á að hjálpa henni, t.d. með því að nálgast heimildir og annað, og jafnvel skjóta yfir hana skjólshúsi ef hún kæmi einhvern tímann til La Paz. Þessi heiðurshjón fóru út í Berlín, en við héldum för okkar áfram.
Lestin kom á áfangastað í Århus um 9-leytið um kvöldið og við tókum strætó heim til Rósu. Þar var Særós dóttir hennar fyrir, og urðu fagnaðarfundir. Við fengum okkur að eta og drekka, en fórum allsnemma í háttinn, enda dauðþreytt eftir langa lestarferð.
Þann 11. ágúst ók Rósa Særós í heimavistarskólann þar sem hún verður í vetur. Ég hékk heima á meðan, slappaði af úti í garði og las í Hvað ber að gera eftir Lenín. Tók því m.ö.o. rólega mestallan daginn, og umpakkaði farangri mínum.
Ég tók því líka rólega 12. ágúst; við hengum bara heima, lásum og höngsuðum.
Þann 13. ágúst skildust leiðir. Ég fór með morgunlest til Hamborgar, en Rósa fór í fundarferð með félagi stjórnmálafræðinema í Århus í sumarbústað á Samö. Ég kom á Hamburg Dammtor þegar skammt var liðið á síðdegið, og ætlaði að taka næturlest þaðan seint um kvöldið. Til að drepa tímann fann ég mér krá, þar sem ég las bækur og blöð og drakk mig fullan á meðan. Drukkinn Þjóðverji var svo hrifinn af því að ég væri í leðurbuxum í þessum heita, eins og heimamaður, að hann bauð mér ískaldan Korn.
Um kvöldið kom svo lestin, ég fann svefnklefann sem ég hafði látið taka frá. Las í bók til að byrja með og lagðist svo til svefns. Ég get ekki sagt að ég hafi sofið vel, enda var þetta fyrsta ferð mín með næturlest og ég ekki orðinn „sjóaður“ í þeim – en nokkurn svefn fékk ég þó.
Ég kom til München eldsnemma að morgni 14. ágúst, á sjöunda tímanum. Þar sem hérumbil allt var lokað, fann ég mér krá, þar sem ég hékk í á að giska 9 klukkutíma. Þar komst ég á netið, drakk nokkra bjóra og kláraði Hvað ber að gera, og byrjaði síðan á Opið land eftir Eirík Bergmann Einarsson. Á endanum fór ég og fann mér gistingu, á „European Youth Hostel“ við Senefelderstrasse. Var þar á dormi með amerískum stjórnmálafræðinema og stelpu sem var hnerrandi og snörlandi alla nóttina. Ég var því fegnastur að smitast ekki. Hélt áfram að lesa Opið land. En um kvöldið fór ég á dönerstað ekki langt frá gistihúsinu og fékk mér vel að éta.
Fimmtánda ágúst tékkaði ég mig út og skoðaði mig um í München. Skoðaði ansi fínt torg með gosbrunni, síðan borgarhlið og göngugötu og síðan dómkirkjuna. Hún er helvíti nett; tröllaukin að stærð en alls ekki of hlaðin skrauti. Það er sagt að það sé alltaf hvass strengur umhverfis háan turninn, og því get ég vel trúað. Í dómkirkjunni fetaði ég í fótspor Kölska, en sagt er að á meðan á byggingunni stóð hafi hann komið, áður en hún var vígð, og hlegið að byggingameistaranum fyrir að hafa gleymt að gera glugga. Sá sagði honum þá einhver fleyg orð og Kölska varð svo mikið um að svart fótsporið sést enní gólfinu – úr svörtum marmara, reyndar. En í þá daga var altari kirkjunnar svo stór, að glugginn fyrir aftan það sást ekki, og séð frá staðnum þar sem Kölski stóð, og séð að altarinu, þá sést einmitt enginn af hinum gluggunum heldur. Merkilegt, ha?
Eftir að ég var búinn að skoða dómkirkjuna, hélt ég áleiðis á aðaláfangastað dagsins. Förinni var heitið á Hofbräuhaus – hirðbrugghúsið sem frægt er af söngnum góða, „In München steht ein Hofbräuhaus, eins, zwei, g’suffa!“ Ég var frekar fljótur að finna húsið, sem hýsir stærsta bjórgarð heims, og ég hef fyrir satt að þar megi koma fyrir 8000 manns. Ég fann mér sæti, hlýddi á undurfagra Blasmusik og pantaði mér ein Mass Dunkles, og svo annan til. Sat svo í makindum og las í bók í þessum helgisal lífshamingjunnar, og skrifaði nokkur póstkort.
Eftir þetta fór ég á Deutsches Museum, á eyju í ánni Isar. Þar skoðaði ég sjóminjadeildina og iðnsögudeildina og síðan jarðsögu- og námuvinnsludeildina. Meira náði ég ekki að sjá fyrir lokun, en fannst þetta ansi flott, það sem ég náði að soða.
Eftir þetta fór ég til að svipast um eftir öðru, höfuðstöðvum Kommúnistaflokks Þýskalands. Ég hafði fundið heimilisfangið á netinu morguninn áður. Það kostaði langa leit að finna þetta. Fyrst tók ég lest, gekk svo langa leið, settist svo inn á pöbb og fékk mér einn svalandi á meðan ég spurði til vegar, og gekk síðan kippkorn og spurðist nokkrum sinnum til vegar á leiðinni – og fann loks staðinn. Fjölbýlishús. Það stóð „KPD“ á dyrabjöllunni á þriðju eða fjórðu hæð, og ég hringdi henni. Beið. Hringdi svo aftur. Beið lengur. Þegar ég nennti ekki að bíða lengur fór ég á veitingastað við hliðina og fékk mér rísottó með rækjum. Maturinn var góður en ég þurfti að bíða óskaplega lengi eftir afgreiðslu, mat og reikningi.
Að matnum étnum fór ég aftur á European Youth Hostel og sótti farangur minn, og fór síðan á lestarstöðina. Þar fann ég bókabúð sem átti til íslensk-þýska þýsk-íslenska vasaorðabók. Ég keypti hana, enda týndi ég minni fyrir löngu síðan. Sú sem ég keypti var s.s. Langenscheidt-bókin litla, sem er alveg hreint helvíti góð; ég mæli óspart með henni umfram aðrar þýskar vasaorðabækur sem ég hef notað, bæði fyrirferðarlítil og innihaldsrík. Svo fékk ég mér að éta og eitthvað og hékk og las á meðan ég beið eftir lestinni sem ég ætlaði að taka til Ljubljana. Þegar hún kom varð mér varla um sel; þetta var semsagt næturlest, og ekki beint beysin í samanburði við þá sem ég tók nóttina þaráundan – júgóslavneskur gripaflutningavagn, liggur mér við að segja. Við sváfum sex saman í jafnmörgum kojum í klefa sem var ekki stærri en 2x2 metrar að flatarmáli. Frá dýnunni minni upp í rúmbotninn fyrir ofan voru varla nema 70 sentimetrar. Þessi nótt var frekar erfið, svo ég taki eki dýpra í árinni. Ég las smá í bælinu til að byrja með, eins og ég er vanur, og reyndi svo að sofna. Það gekk afar hægt að festa blund, en að lokum náði ég við illan leik að sofna og svaf í á að giska tvo tíma. Stutt og illa.

Ferðasaga, ágúst 2007, I. hluti

Vegna lengdar verður þessari sögu póstað í nokkrum hlutum. Ég býst við að pósta næsta hluta á miðvikudag eða fimmtudag.

Ferðasaga, ágúst 2007
Ég flaug til Kaupmannahafnar þriðjudagsmorguninn 31. júlí, ásamt fríðu föruneyti. Þar á meðal voru Óli og Pétur tröllavinir, og þónokkur hópur að auki. Við hittum Þorstein, skipuleggjanda ferðarinnar, við Hovedbanegården. Við Óli urðum samferða honum og Fríðu, kærustu hans, á stúdentagarð þar sem við höfðum fengið inni fyrir lítið fé, og eftir að hafa losað okkur við farangurinn og tekið því rólega með bjór í hönd, skruppum við niður í bæ, átum, drukkum og vorum glaðir, og fórum síðan snemma að sofa.

Morguninn eftir, 1. ágúst, fórum við eldsnemma á fætur. Bróðir Þorsteins keyrði stóran hluta af farangrinum okkar á rútubílastöðina, þangað sem við fórum svo líka, og þar safnaðist svo allur hópurinn saman, sem var að fara á Wacken. Það voru á að giska 60 manns. Við ókum af stað, sem leið lá til Holtsetalands, með viðkomu í landamærabúð nærri Flensborg, þar sem við versluðum áfengi fyrir helgina. Þegar nær dró Wacken blasti við óhemjulega löng bílaröð, og það tók rútuna okkar heila eilífð að silast þar í gegn. Við gengum meðfram henni stóran hluta leiðarinnar, drukkum og reyktum og byrjuðum partíið snemma. Tveir vel hífaðir Þjóðverjar urðu á vegi okkar, með stóreflis drykkjarhorn, og báðu okkur um áfengi – alveg sama hvað – í hornið. Þeir fengu blöndu af bjór og rommi, og gott ef það var ekki slatti af lakkríslíkjör með í kaupbæti. Síðan var hornið látið ganga hringinn á meðan við trölluðum sönginn sem þekktastur er í Línu langsokki.

Þegar til Wacken kom biðum við ekki boðanna, sóttum farangurinn í rútuna og héldum af stað í armbandaafgreiðsluna. Það tognaði verulega á hópnum. Ég var með þeim fyrstu; kom að afgreiðslunni þar sem miðinn var rifinn og við fengum hin fögru armbönd, sem veita aðgang að hátíðinni sjálfri. Skemmtilegt var, að við hliðina á afgreiðslunni fann ég 700 ml viskíflösku, óátekna, sem lá þar munaðarlaus. Ég ættleiddi hana í snatri!

Helgi, sem hér eftir verður kallaður Bubbi, hafði komið á tjaldstæðið snemma um morguninn með vinkonu sinni, og tekið frá væna spildu fyrir tjaldbúðir Íslendinganna. Nú var slegið upp tjöldum; ég var í tjaldi með Óla, og í næsta tjaldi var Kristinn, sem hafði farið tvisvar áður á Wacken. Einnig voru sett upp tvö feiknastór partítjöld, hlið við hlið, þannig að þau spönnuðu alls 6x9 metra. Það var margra manna verk, en sóttist frekar hratt. Ég tók að mér að skreyta tjaldið með myndum af drekum og einhyrningum, einföldum húsreglum, sem var lítið farið eftir, og svo voru Svíar boðnir sérlega velkomnir með stórri áletrun. Ekki má gleyma Járngrími, lukkutrölli Hins íslenska tröllavinafélags (HÍT), en hann prýddi suðurhlið tjaldsins. Gunnfáni HÍT var einnig með í för eins og fyrri daginn, og var reistur upp á þverstöng á mjög löngum greinum sem ég „fann“ í nærliggjandi skjólbelti. Enginn hafði haft rænu á að taka íslenska fánann með, en sem betur fer fann einn úr hópnum hann til sölu á metalmarkaðnum.

Dagarnir fyrir Wacken höfðu verið þurrir, en vikurnar þar á undan hafði rignt svo mikið að elstu menn mundu ekki annað eins. Á einni viku rigndi svo mikið að það nam víst 360 lítrum á fermetra. Jörðin varð auðvitað gegnsósa og litlu munaði að það þyrfti að aflýsa hátíðinni. En guðir þungarokksins voru oss hliðhollir, og það stytti upp í tæka tíð. Efsta laginu af jarðvegi var hreinlega mokað af tónleikasvæðinu, síðan voru settir 5000 fermetrar af einhverjum dúk, og svo tugir tonna af hálmi þar ofan á. Þyrlur – já, þyrlur – voru notaðar í lágflugi til þess að blása vatninu af tjaldstæðunum, sem samt voru blaut, en þó ekki svo að til vandræða væri. En þvílík býsn af vatni. Þetta miðvikudagskvöld drukku menn sig fulla en fóru frekar snemma að sofa, eða, í það minnsta ég.

Fimmtudaginn 2. ágúst fór ég á fætur þegar ég vaknaði, í svitabaði, drakk 1,5 lítra af vatni og opnaði mér síðan bjór. Þar sem ég sat í partítjaldinu komu tveir og stungu upp á því að við kíktum á Blitzkrieg, sem voru að fara að byrja á Black Stage. Ég var nú til í það. Við fórum því, fengum okkur að éta, og horfðum svo á Blitzkrieg. Svo fengum við okkur meira að éta og drekka, og horfðum svo á Rose Tattoo. Þegar Rose Tattoo voru svona hálfnaðir, svona um kvöldmatarleytið, þá fann ég að ég var búinn að fá nóg og þurfti að fara heim í búðir. Eftir það man ég ekki neitt, og missti m.a. af Sodom, en það voru helstu vonbrigði hátíðarinnar fyrir mitt leyti.

Mér er sagt að ég hafi komið í partítjaldið, hlammað mér þar í útilegustól og setið niðurlútur drykklanga stund. Um það vitna ljósmyndir. Mér er ennfremur sagt að ég hafi staulast inn í tjald fyrir miðnætti, en sjálfur veit ég ekki annað en að ég vaknaði morguninn eftir, háttaður í svefnpokanum mínum. Fór á fætur, drakk aðra flösku af vatni, og settist svo í partítjaldið og saup á bjór. Þennan dag tók ég því rólegar en þann fyrri, drakk á hæfilegum hraða og gætti þess að éta með og drekka vatn inn á milli. Niðurstaðan varð sú að ég var alveg mátulega drukkinn allan daginn og fram á nótt.

Föstudaginn 3. ágúst sá ég fyrst Suidakra, og þegar þeir voru búnir ætlaði ég á Amorphis. Ekki vildi betur til en svo að það kviknaði í skraufþurrum hálminum og af hlaust mikið bál. Það var ekki mér að kenna. Biksvartur reykur vall upp og fólk vék fyrir slökkviliðinu, sem var fljótt á staðinn. Fyrir vikið raskaðist dagskráin; ég held samt að ég hafi séð Amorphis skömmu seinna, en hins vegar var mér sagt að þeir hefðu þurft að hætta við. Nú þekki ég ekki til þeirra, þannig að ég er ekki dómbær á það, en hins vegar hefði dagskráin ekki riðlast ef þeir hefðu bara hætt við – og fyrst hún riðlaðist, þá liggur mér við að álykta að ég hafi séð þá.

Næst sá ég Napalm Death, Therion, Possessed og Grave Digger. Eftir það leit ég á metalmarkaðinn, keypti eitthvað smávegis, og fór svo í tjaldbúðirnar. Á leiðinni þangað rakst ég á nokkra spánska metal-kommúnista, og fór vel á með okkur. Þaðan fór ég aftur þegar Lacuna Coil voru að byrja, og sá þau, síðan Blind Guardian, Dimmu Borgir, Schandmaul, Iced Earth (sem ég hafði líklega mesta ánægju af að sjá á hátíðinni), Kampfar, Die Apokalyptischen Reiter og Samael. Ég át einnig eitt spjót af grilluðu svínakjöti, og var fyrir vikið með niðurgang næsta sólarhringinn. Þegar ég kom í tjaldbúðirnar aftur, á þriðja tímanum um nóttina, var ég í mínu besta stuði, og sat og skrafaði og eitthvað þangað til ég fór í háttinn.

Að morgni laugardags 4. ágúst drakk ég enn flösku af vatni. Þennan dag var ég ekki í skapi til að drekka. Það voru ekki timburmenn sem réðu því, heldur frekar ástandið á maganum á mér eftir svínakjötið kvöldið áður. Ég drakk vatn í staðinn, og át það sem ég hafði lyst á. Nokkru fyrir klukkan eitt fór ég á Sacred Reich, en tók því síðan rólega í tjaldbúðunum fram undir kvöldmat, en þá fór ég og sá Swallow the Sun, Norther, Destruction, Type O Negative (sem komu mér best á óvart á hátíðinni), Benedictum, Immortal og Moonsorrow. Eftir stutt innlit í tjaldbúðirnar fór ég aftur á svæðið og sá þá Unheilig, Cannibal Corpse og Haggard, og fór svo að sofa.

Sunnudaginn 5. ágúst fórum við Óli á fætur með fyrra fallinu, eins og aðrir, og pökkuðum saman dótinu okkar og tjaldinu. Þar sem Óli var að fara beint til Íslands og var með lítinn farangur, þá féllst hann á að taka með eina tösku fyrir mig, íþróttatösku með skítugum fötum, Wacken-gallanum mínum og svo dóti sem ég hafði keypt mér. Pétur tók að sér að ferja fána HÍT heim. Viskíflöskuna góðu gaf ég, til að spara mér burðinn (fyrir utan að ég var með pela líka), og síðan skildi leiðir. Ég fór, ásamt Bubba og vinkonu hans, til þess að komast í strætó til Itzehoe, en hitt liðið fór með rútunni til Kaupmannahafnar. Við þurftum að bíða hrikalega lengi, í þvögu af sveittum Þjóðverjum, en komumst á endanum um borð í einn strætóinn. Fórum semsé til Itzehoe, keyptum okkur þar lestarmiða og fórum til Hamborgar (Altona), þaðan sem við tókum svo aðra lest til Berlínar.

Í Berlín hittum við nokkra stráka sem höfðu verið ferðafélagar Bubba og vinkonu hans á interraili áður en þau komu á Wacken. Við fórum saman þangað sem Bubbi átti bókaða gistingu – það reyndist vera búddista-pönkara-anarkistahola á götuhorni, og leist ekki öllum í hópnum á blikuna. Ekki var pláss fyrir okkur hina fimm, svo við fengum okkur bjór, tókum svo lest á farfuglaheimili við Zoologischer Garten, en þar reyndist líka allt vera fullt. Þaðan hringdum við á nokkur hostel, og fundum loks eitt, í hinum enda bæjarins. Tókum lestina, að því er við héldum, þangað, en enduðum með að þurfa að ganga á að giska 5 km frá lestinni – og vera auk þess á leið á rangt hostel. Ferðin var samt ekki til einskis, því að við hliðina á því hosteli var hið myndarlegasta, tja, ég býst við að það kallist fríríki. Hústökufólk hafði tekið þar hús og stærðar lóð í kring, sest þar að, margir á hjólhýsum, og víggirt allt í kring, m.a. með sundurklipptum innkaupakerrum. Fríríkið heitir „Köpi“ – stytting á Köpenickerstrasse, þar sem það er, í húsi númer 88. Ég dró strákana með þarna inn, og þar var mjög athyglisvert um að litast; pönkarar að æfa sig á trommur, rottur sem skutust um, stjórnleysingjalubbar hangandi út um gluggana og heilt stóð af bardagahundum sem beið eftir að vera sigað á óboðna gesti.

Þótt við hefðum villst, var ekki öll von úti, því það var stutt að fara á næstu lestarstöð, og þaðan á stöð sem var við hliðina á A&O hostelinu sem við áttum bókað pláss á. Ég pantaði mér eins manns herbergi, þreif svo af mér mesta útileguskítinn, og svo átum við og fórum að sofa. Daginn eftir, 6. ágúst, skrapp ég út í bæ, saup smá bjór og las í bók og hitti svo strákana við Jüdisches Museum. Það var vopnaleit við innganginn, og sjálfskeiðungurinn tekinn af mér! Skoðuðum safnið hátt og lágt og skrifuðum (á þýsku) svo í gestabókina að við vildum jafnrétti og mannúð, og værum því á móti nasistum og á móti zíonistum, og styddum frjálsa Palestínu.

Ég kvaddi strákana og fór á Hauptbahnhof til að hitta Rósu. Hún var að koma frá Árósum, í gegn um Hamborg, og urðu þar fagnaðarfundir. Ég keypti mér interrail-miða, sem leyfir 10 ferðadaga að eigin vali á 22 daga tímabili, 7.-28. ágúst. Við fórum svo á hostelið, og hún gisti með mér á eins manns herberginu um nóttina.

Daginn eftir fórum við á Hauptbahnhof og tókum lest til Chemnitz. Þar gengum við niður í bæ og skoðuðum hið geysistóra og tignarlega minnismerki um Karl Marx, tókum myndir, keyptum spennandi minjagripi, átum ís og drukkum bjór og skrifuðum póstkort. Fórum svo aftur í lestina, og ókum til Prag, þangað sem við komum seint um kvöldið. Á lestarstöðinni þar hittum við harkara sem reddaði okkur gistingu á hóteli, og við ákváðum bara að taka því. Hótelið var lítið en vel í sveit sett. Verðið var ekki lágt, en viðráðanlegt. Við bókuðum fjórar nætur.

Pyntaður

Jæja, þá hefur maður prófað vatnspyntingar. Það var fróðlegt. Drukknunartilfinningin yfirþyrmandi; mjög óþægilegt. En fróðlegt.

"Nepal orðið lýðveldi"

Mbl. greinir frá: Nepal orðið lýðveldi.
Það sem menn hafa þurft að hafa fyrir því að koma þessari kóngs-lufsu frá. Gyanendra konungur hefur verið alveg sérstaklega slæmur þjóðhöfðingi, og landhreinsun fyrir Nepal að losna við hann. Hvað tekur við? Hver veit? Kannski að Prachanda formaður maóista verði forseti, kannski einhver annar. Ég hef ekki sömu trú á nepölsku maóistunum og ég hafði. Sú stefna sem þeir hafa núna er einfaldlega að reka Nepal sem borgaralegt lýðveldi og láta sósíalismann bíða. Kannski að það komi á daginn að þeir séu að gera hárrétt og að mér skjátlist. Ég vona það satt að segja. Þangað til annað kemur í ljós, þá lít ég hins vegar svo á maóistarnir hafi hlaupist undan merkjum.

Mjúk lending í orkumálum -- ekki seinna vænna

Haft er eftir Össuri Skarphéðinssyni á mbl.is: Íslendingar eiga að gera klárt fyrir orkuskipti.

Það fer nú hver að verða síðastur að tryggja sér mjúka lendingu í orkumálunum. Olían er að verða ókaupandi. Skítt með einkabíla, ferðalög og annan hégóma, en hvernig ætla menn að reka togara eða dráttarvélar þegar olíulítrinn kostar þúsund krónur eða þrjúþúsund krónur? Hafa menn hugleitt það? Orkuskiptin hefðu þurft að hefjast í kring um árið 1990 til þess að verða mjúk. Héðan af er spurningin bara hversu hörð þau verða. Hvort þetta verður eins og að lenda í árekstri á 120 km hraða eða bara á 80 km hraða. Já, ég er svartsýnn, ég gengst alveg við því. En lesið ykkur til um olíutindinn og yfirvofandi hrun og segið mér að ykkur lítist bara vel á þetta. Segið það bara ef þið treystið ykkur til þess.

Það er kaldhæðnislegt að vera umhverfisverndarsinni á Íslandi núna. Eftir allan gauraganginn í kring um stóriðjustefnuna undanfarin ár, þá gæti alveg endað með því að vatnsafls- og jarðhitavirkjanir verði það sem á endanum bjargar okkur frá efnahagslegum móðuharðindum. Það yrði óneitanlega mjög kaldhæðnislegt.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Annars skrifar Andrea Ólafsdóttir á Eggina: Rakaskemmdir innanhúss - alvarleg áhrif á heilsufar.

Allt að frétta

Í gær fór ég til tannlæknis í þriðja sinn á þrem vikum og á fjórða tímann pantaðan í næstu viku. Hrikalega skemmtilegt, og hagstætt fyrir pyngjuna. Reyndar er nokkuð til í því að það sé skammtilegt. Eins súrrealískt og það hljómar, þá er það mér ávallt tilhlökkunarefni að fara til tannlæknis eftir að ég skipti um tannlækni fyrir nokkrum árum. Við skulum bara segja að það hafi verið ágæt ástæða fyrir því, en í öllu falli er ég mjög ánægður núna. Það skiptir víst máli þegar tannlæknir er annars vegar, ekki satt?
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Í gær tók ég til hendinni heima hjá mér. Það veitti ekki af, en yfrið nóg er ógert enn. Kjallarinn fékk sinn skerf. Eftir aldarlanga búsetu fjölskyldu sem engu hendir getið þið rétt ímyndað ykkur draslið sem safnast upp. Ég vissi til dæmis ekki að Valur -- þið vitið, sem framleiðir Vals-tómatsósu -- hefði framleitt hindberjasaft hér áður fyrr. En ég fann nokkrar þannig flöskur. Ég fann líka gamla flösku af Egils hvítöli -- glerflösku, óátekna. Hún er nú líklega komin fram yfir síðasta söludag eftir nokkra áratugi í kjallaranum, en snotur er hún.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Eins og það er mikið ógert innan stokks, þá er líka mikið ógert utan. áður en garðurinn verður almennilega fínn, þá þarf ég að verja ansi mörgum vinnustundum í honum. Það er sem betur fer með því skemmtilegra sem ég geri. Reyta nokkrar hjólbörur af illgresi, finna fornleifar þegar ég sting upp bæjarhauginn og fylgjast með rófunum og kartöflunum leika sér í matarholunni.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Í gær lauk ég loksins við að skrifa ferðasöguna frá því í júlí-ágúst í fyrra. Ég átti minna eftir af henni en ég hafði áttað mig á. Það var nú planið að birta hana hér. Hún er ansi löng, þannig að ég býst við að ég birti hana í nokkrum pörtum á næstu dögum eða vikum. Ekki seinna vænna, þar sem ferðalag þessa sumars nálgast. Nánar um það seinna. Vonandi samt á þessu ári.

Orsakatengsl?

14. maí 1943 kom Ólafur Ragnar Grímsson í heiminn.
15. maí 1943 leið Komintern undir lok.

Það skyldi þó aldrei vera að þetta tengist?

Matjurtagarðurinn

Það er fátt sem veitir mér jafn mikla ánægju og garðverkin. Í fyrradag stakk ég upp allan matjurtagarðinn minn, skipti honum í þrjú beð og sáði þar fyrir gulrótum, rófum, radísum og blaðsalati. Þar sem þetta fyllti matjurtagarðinn, þá tók ég mig til í gær og stakk upp hluta af grasflötinni við hliðina, þar sem ég ætla að setja niður kartöflur í dag.

Mér til ánægju og undrunar sá ég í leiðinni að stikilsberjarunnarnir sem ég gróðursetti í fyrra eru allir lifandi -- ég hélt að aðeins einn hefði lifað veturinn af, en þeir eru semsé allir sprækir og hressir. Færði einn til, reytti illgresi í kring um hina og víðar, alls einar hjólbörur af illgresi. Kerfill og skriðsóley.

Bandaríski flugherinn er að búa sig undir að geta háð stríð á internetinu -- drekkt tölvum í upplýsingum, hakkað sig inn á þær o.s.frv.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Ég ætla að mæta á þessi mótmæli á Austurvelli og í kvöld ætla ég að mæta á fund FÍP til að minnast 60 ára hernáms Palestínu (Kaffi Reykjavík kl. 20:00).
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Í gær birti Eggin grein eftir Helga Guðmundsson: Lækka háir stýrivextir bensínverð? og í dag er grein eftir mig: Handbendi Vesturlanda misreiknuðu sig í Líbanon -- ég mæli með að líta á þessar tvær gæðagreinar.

...

Ég má til með að benda á góða grein: Zimbabwe: Mugabe government responds to mass opposition with repression. Ég held að þessi greining á ástandinu sé nokkuð nærri lagi.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Mbl.is: Ísraelsríki sextíu ára
Það eru tvær leiðir til þess að binda enda á átök eins og þau sem eru milli Ísraela og Palestínumanna. Annað hvort að Ísraelar aflétti hernáminu, hleypi flóttamönnum heim og fari að koma fram við Palestínumenn eins og jafningja. Hin leiðin er að Ísraelar gangi endanlega milli bols og höfuðs á þeim, "ýti þeim út í eyðimörkina" eins og það er stundum orðað svo smekklega. Hingað til hefur viðleitnin frekar verið í síðarnefndu áttina en þá fyrrnefndu.
Það er auðvitað dagsatt að "öxull haturs, hryðjuverka og ögrana" er sterkur á svæðinu, þótt það sé ekki beinlínis með þeim formerkjum sem hann segir.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Mbl.is: Vill rjúfa tengslin við kirkjuna
Kaþólska kirkjan hefur mjög sterka stöðu á Spáni og nýtir hana ekki beint til góðs. Þess má reyndar geta að hún bannfærði stóran hluta landsmanna á dögunum. Í aðdraganda síðustu kosninga var Sósíalistaflokkurinn bannfærður á einu bretti, ásamt öllum þeim sem kusu hann. Ástæðurnar eru allt frá hjónabandi samkynhneigðra og fóstureyðinga yfir í opinberar rannsóknir á framferði Franco-stjórarinnar, þar sem kirkjan lét sitt ekki eftir liggja. Í því samhengi vil ég vísa í greinin Spánn: Kaþólska kirkjan gegn mannréttindum.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Helgi Guðmundsson skrifar á Eggina: Vandlifað

Góðan daginn

Ólafur Þórðarson skrifar á Eggina: Clinton verður næsti forseti BNA;
Yðar einlægur skrifar á Vantrú: Umburðarlyndi? Heyr á endemi.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Ef alþjóðlegt fjármálaauðvald getur grætt á því að gera áhlaup á íslenska banka til þess að ræna hagkerfið, þá gerir það það. Gerði það það ekki einmitt núna í mars?
Íslenski bankamaðurinn sem var á þessum fyllirís-samsærisfundi erlendra svikahrappa í Reykjavík í janúar var sniðugur að koma ekki fram undir nafni. Réttast væri nefnilega að ákæra hann fyrir landráð. Hann verður þess áskynja að rán sé í vændum og varar ekki við því. Þvert á móti kaupir bankinn hans gjaldeyri, og hinir bankarnir líka (fengu þeir ábendingu?), svo að þeir reynast koma út í gróða á meðan allir hinir tapa. Ber þessi maður enga ábyrgð? Er allt í lagi að vera í vitorði um annan eins glæp, og veðja auk þess þannig að maður hagnist sjálfur? Heitir það ekki meira að segja að taka þátt í ráninu?
Þegar góðærið geisar, þá vill auðvaldið fá að leika lausum hala. Þegar harðnar á dalnum skríður það í skjól hjá ríkinu og vill að skattborgararnir borgi brúsann.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Það er víðar en á Íslandi þar sem lögreglan ræðst með offorsi á saklaust fólk. Eins og fram kom í fréttum, flugu hnútur um borð í Istanbúl á 1. maí. Útifundurinn hljóp á um 15.000 manns og einkennisklædd óeirðalögregla var með 20.000 menn -- mun fleiri en fólkið sem var samankomið -- og þá eru óeinkennisklæddir lögreglumenn ekki einu sinni taldir með. Þeir skutu um 1500 dósum af táragasi og beitu fólkið miklu ofbeldi, þar sem það var að mótmæla friðsamlega. Það má lesa nánar um þessa atburði hér: Turkey: May Day demonstration in Istanbul brutally suppressed.

Olía

Hafa Brasilíumenn fundið 33 milljarða tunna af olíu á hafsbotni eða eru þeir bara í bjartsýniskasti?

Ég skýt á það síðarnefnda.

Það er ekki úr vegi að lesa þetta í samhengi við þessa frétt frá því í janúar: Sádi-Arabar taka dræmt í að auka olíuvinnslu sína, og sjálfur Bush lætur skiljast á sér að kannski hafi þeir ekki meira upp á að hlaupa. Olíubirgðir Sádi-Arabíu hafa verið ríkisleyndarmál undanfarinn aldarfjórðung og hafa að þeirra sögn "vaxið" á þeim tíma. Sádar hafa auðvitað verið að blöffa. Þykjast eiga meira en þeir eiga til þess að fá meiri völd yfir markaðnum en þeim ber. Gamalt trix. Á sama tíma hafa þeir farið illa með olíulindir sínar með því að dæla of miklu saltvatni ofan í þær. Skammsýni og eiginhagsmunir ráða ríkjum hjá Sádi-Aröbum. Megi þeim verða steypt í byltingu og réttlæti og skynsemi sigra á Arabíuskaga.

Í fréttum er þetta helst...

Tvær ómannaðar njósnavélar til viðbótar skotnar niður yfir Abkhasíu. Rússar og Abkhasíumenn segja báðir að þeir síðarnefndu hafi skotið þær, en Georgíumenn segja Rússa hafa gert það. Ég sé ekki að það breyti miklu. Klofningshéraðið Abkhasía nýtur stuðnings Rússa eftir að Georgíumenn slitu tryggðum við þá og hlupu í fangið á Vesturveldunum, um það er víst ekki deilt. Miðað við að Kosovo fékk að segja skilið við Serbíu á dögunum, er þá hægt að banna Abkhasíu að gera það líka?
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Afmælisbarn dagsins er Hosni Mubarak. Af því tilefni reyndu egypskir aktívistar á Facebook að boða allsherjarverkfall eftir leiðum netsins (sjá frétt). Miðað við vel heppnuð verkföll á borð við þau í Mahalla -- í hittifyrra, fyrra og nú síðast í apríl -- þá virðist árangurinn ekki beint vera mikill af þessu.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Sendiherra Bandaríkjanna í Nepal, Nancy Powell, hefur fundað með Prachanda, formanni maóista. Það markar kannski tímamót. Bandaríkjamenn eru að taka maóistana af lista yfir hryðjuverkasamtök á sama tíma og maóistarnir virðast ætla að ganga nepölsku borgarastéttinni og erlendum fjárfestum alfarið á hönd. Ég vona að mér skjátlist, en það verður tæpast betur séð.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Getur annars einhver bent mér á góða ossetíska orðabók á netinu?

Eftir gusuna frá Vilhjálmi Erni á fimmtudaginn svaraði ég í bloggfærslu. Hann svaraði henni nokkurn veginn í kommenti hjá sjálfum sér, og ég svaraði honum svo aftur. Nú hefur hann skrifað aðra bloggfærslu sem er á svipuðu plani og sú fyrri. Satt að segja, þá nenni ég ekki að leggjast niður á þetta plan. Það væri öðru að heilsa ef hann væri málefnalegur, en ég hef betra við tíma minn aðgera en að eyða honum í að kljást við dylgjur og útúrsnúninga. Skrif hans lýsa honum sjálfum betur en mér.

II. svar mitt til Vilhjálms Arnar Vilhjálmssonar

Eftir að ég skrifaði síðustu færslu (Dylgjum zíonista svarað), þá benti ég Vilhjálmi á hana í kommenti við næstu færslu hans og hann svaraði og ég svaraði honum svo aftur. Á meðan ég bíð eftir að seinna svarið mitt hljóti náð fyrir augum hans, ætla ég mér til gamans að skella þvi hingað líka:


Ég hef nú litið á bloggið þitt áður og ekki hnotið um margt hingað til sem benti til þess að þú styddir málstað Palestínumanna, en gott að vita það. Það kemur mér þá spánskt fyrir sjónir að þú segir það vera Palestínumenn sem fara með ófriði. Hver var það aftur sem hertók hvern í þessu máli?

Styður þú málstað þeirra kannski með því að ráðleggja þeim að þegja og sætta sig við að húsin þeirra, ólífulundirnir, vatnsbólin og mannleg reisn séu tekin af þeim?

Telur þú að herskáir Palestínumenn, með handvopn og fljúgandi þakrennur með sprengiefni inni í, séu aðsteðjandi ógn við Merkava-skriðdreka eða Apache-þyrlur og líklegir til að fylgja digurbarkalegum yfirlýsingum eftir með blóðbaði á strætum Tel Aviv eða Haifa? Hefur hvarflað að þér að hernámið eigi einhvern þátt í því að þeir streitist á móti? Og annað, þú áttar þig á muninum á fyrirbærunum „Ísraelsríki“ og „gyðingar“, er það ekki? Hvernig litist þér á eitt stórt ríki þar sem menn lifðu jafnir og sáttir?

Þú ert væntanlega ósammála Ze‘ev Jabotinsky og kenningu hans um Járnvegginn?

„Holocaust relativism“ hef ég ekki heyrt áður svo ég muni. Ef maður vill taka helförina alvarlega, þá tekur maður hana ekki út fyrir sviga mannkynssögunnar, eins og eitthvað alveg ósambærilegt nokkru öðru. Að eðlinu til hefur verið framin urmull annarra þjóðarmorða, og að umfanginu til nægir að nefna Maó Tse-tung eða Leópold Belgíukonung til samanburðar. Þýsku nasistarnir voru náttúrlega eins og þeir voru, sameinuðu feiknalega umfangsmikið þjóðarmorð, rasískt inntak og eitthvað furðulega grimmdarlegt attitjúd – en þeir voru samt mennskir, og það sem menn gátu gert þá geta menn gert aftur. Það þarf ég varla að segja þér. Þess vegna er það stórhættulegt ef það er bannað að benda á þá til samanburðar. Ekki eins, en sitthvað skylt. Ríki byggt á trú/kynþáttahyggju, kynþáttamisrétti/aðskilnaður, þjóðernishreinsanir og landrán, hóprefsingar – hringir þetta einhverjum bjöllum? Athugaðu að það var ekki ég sem setti samasemmerki, það varst þú sem gerðir það. Ég tjáði bara þau hugrenningartengsl sem blasa við. Það gerir þetta auðvitað alveg sérlega kaldranalegt að það sé fólk af sama trú/þjóðernishópnum og var fórnarlamb einu sinni, sem nú beitir nágranna sína svona hörðu.

Vegna þess að þú hefur skotið að mér nokkrum gyðingahaturs-pílum, þá er best að taka það fram líka að þær bíta ekki á mig. Hins vegar hef ég takmarkaða þolinmæði fyrir skætingi, persónuárásum, dylgjum og útúrsnúnungum, svo ég vildi biðja þig að leggja þessi stílbrögð til hliðar ef þú getur, ef þig langar að rökræða þetta við mig.

Ráðstefnan hefur nú satt að segja ekki eins mikið presens á netinu og hún ætti að hafa, en þú getur fundið eitthvað um hana hér og eitthvað hér. Ég get annars alveg sagt þér ýmislegt um hana ef þú vilt. Þarna voru ýmiss konar vestrænir friðar- og lýðræðissinnar saman við friðarsinna, lýðræðissinna, sósíalista, íslamista, þjóðernissinna og fleiri frá Egyptalandi og fleiri arabalöndum.

Já, og meðan ég man: Í athugasemd við síðustu færslu þína „hótaðirðu“ því að senda einhverjum „sérfræðingum í gyðingahatri“ þessa færslu af blogginu mínu. Blessaður gerðu það, og gleymdu svo ekki að senda afrit til Mossad og Shin Bet, og láttu það líka fylgja að ég sé í „svokölluðu“ Félaginu Íslandi-Palestínu og meira að segja líka í slagtogi við „sjálfhatandi gyðinginn“ Elías Davíðsson.

Dylgjum zíonista svarað

Fyrir hálfu fimmta ári síðan fór ég á góðan og athyglisverðan fyrirlestur um helförina. Fyrirlesturinn varð mér tilefni til þess að blogga, annars vegar um helförina og hins vegar um Gaza-ströndina. Zíonistinn Vilhjálmur Örn Vilhjálmsson var snöggur til andsvara og lagði út af þessu bloggi í fyrradag (1. maí) á blogginu sínu. Athugasemdakerfið lokaðist auðvitað áður en mér gafst ráðrúm til að leggja þar orð í belg, svo ég svara fyrir mig á þessum vettvangi í staðinn.

Ég nenni hvorki að elta ólar við allar þær dylgjur sem Vilhjálmur hefur uppi um mig, né nenni ég að standa í því að taka fyrir hvern einasta strámann og leiðrétta hann. Meðal þess sem mér er eignað eru stuðningur við Mahmoud Ahmadinejad, vanvirðing við minningu fórnarlamba helfararinnar, sem ég afneita víst líka, og einhver vafasamur tilgangur (allt frá gyðinga- og hommahatri til stuðnings við Hosni Mubarak) með nýafstaðinni ferð á lýðræðis- og friðarráðstefnu í Cairo. Fólk getur lesið þetta fimm ára gamla blogg mitt og svo blogg Vilhjálms og metið sjálft.

Mér finnst það spes þegar mönnum finnst það „öfgamálstaður“ að vilja að Palestínumenn losni undan hernámi og þeirri kúgun, niðurlægingu og öðrum mannréttindabrotum sem því fylgja. Mér finnst minningu fórnarlamba helfararinnar meiri óvirðing sýnd með því að nota hana til að réttlæta nýja hópkúgun, nýja mismunun á grundvelli þjóðernis og ný mannréttindabrot. Sá lærdómur sem við eigum að draga af helförinni er auðvitað „aldrei aftur“ – eða, nánar tiltekið: Aldrei aftur að hleypa kynþáttahyggju eða þjóðrembingi til valda. Mér finnst spes að skilja það ekki.

Mér finnst líka spes að skilja ekki að það sé réttur fólks að veita mótspyrnu þegar það er kúgað. Það er sama hvort heitir Varsjá eða Sobibor eða Gaza eða Jenín eða eitthvað annað. Ég er vitanlega ekki að segja að þetta séu nákvæmlega eins dæmi, heldur að rétturinn til andspyrnu er sá sami. Hugrenningartengslin eru óhjákvæmileg. En það er kannski ekki sama hvort það er Þjóðverji eða gyðingur sem kúgar, eða hvort það er gyðingur eða arabi sem verður fyrir kúguninni. Sú spurning rímar reyndar líka við hvað það virðist skipta Vilhjálm miklu máli hvort menn eru af gyðingaættum eða ekki.

Það eru tvö aðalatriði sem ég vil taka fram: Í fyrsta lagi er Palestína hertekin af Ísrael, ekki öfugt. Andspyrna og andúð eru rökrétt afleiðing hernáms, hvort sem mönnum líkar betur eða verr, og það sem meira er, þá er andspyrna réttur hins kúgaða. Ef menn vilja frið milli Palestínumanna og Ísraela, þá er eina leiðin til þess sú að hernáminu ljúki og sanngirni og réttlæti verði dagskipanin. Í öðru lagi skil ég ekki hvernig vel lesnir menn geta ruglað saman gyðinglegri þjóðernisstefnu (zíonisma) og gyðingum sjálfum, eða skilið andúð á þjóðernisstefnu gyðinga sem andúð á gyðingum sjálfum. Vilhjálmur veit auðvitað betur, en reynir að gera mig tortryggilegan með ódýrum strámanni.

Hjúkrunarfræðingar vinna sigur!

Skurð- og svæfingahjúkrunarfræðingar draga uppsagnir sínar til baka og Landspítalinn dregur nýja vaktafyrirkomulagið til baka, segir Moggi. Þrennt vil ég segja um það, í fyrsta lagi: Til hamingju, hjúkrunarfræðingar, með þennan sigur! Í öðru lagi: Takk, hjúkrunarfræðingar, fyrir að gefast ekki upp og vera okkur hinum gott fordæmi. Í þriðja lagi: Lærið af þessu, þið vinnandi fólk, og gleymið því ekki að samstaða og þrautseigja eru það sem við þörfnumst ef við viljum geta borið höfuðið hátt!
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Að því sögðu vil ég bæta því við að ekkert virðist þokast í samningaviðræðum SFR og ríkisins. Ríkið gerði SFR það bjánalega tilboð að gera samninga svipaða samningum ASÍ, sem voru gerðir við gerólíkar aðstæður í febrúar, og það til þriggja ára. Því verður tæpast tekið. Samningur til eins árs er það sem meira vit er í.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Ég má líka til með að benda á alveg hreint stórglæsilega grein Kára Magnússonar á Egginni: Fall bandaríska heimsveldisins.

Lögregluofbeldi og bensínverð -- og maóistar í Nepal

Jæja, ég get ekki lengur orða bundist yfir vörubílstjóramótmælunum. Á miðvikudaginn lét lögreglan heimskulega og ruddalega og það á ekki að hafa þurft að koma neinum á óvart. Það er skondin tilviljun að þetta skuli bera upp á sömu dagana og málaferlin gegn Ólafi Páli eru að hefjast, þar sem hann er ákærður fyrir að hafa skemmt lögreglubíl þegar bílnum var ekið á hann. Eins fáránlega og það hljómar. Sá sem hélt að við byggjum í réttarríki, eða að lögreglan væri skynsöm stofnun sem færi sparlega með völd sín, þarf greinilega að hugsa sig betur um. Á meðan lögreglan þumbast á móti og egnir bílstjórana til átaka (sem getur varla talist sterkur leikur) lætur ríkisstjórnin eins og þetta komi henni ekki við. Er allt í lagi? Geir Haarde segir að það sé ekki hægt að ræða við menn sem komi fram með svona ofbeldi.
En bíðum við: Í fyrsta lagi er hæpið að tala um það sem ofbeldi að loka götu. Í öðru lagi er þetta slagur sem ríkisvaldið á mjög erfitt með að vinna. Í þriðja lagi eru kröfur bílstjóranna að miklu leyti réttmætar. Það hlýtur að mega semja um hvíldartíma þannig að allir geti verið sáttir, þótt strandflutningar séu mér reyndar meira að skapi en þjóðvegatrukkar. En olíuverðið er að mínu mati aðalatriðið. Bílstjórarnir hafa sínar fjölskyldur að sjá fyrir, sínar afborganir og allt það eins og aðrir; hvers eiga þeir að gjalda? Jú -- heimsmarkaðsverð á olíu er óneitanlega hátt. Hvað skal taka til bragðs? Gera hana bara ókaupandi fyrir venjulegt fólk? Takmarka aðgengi að henni með háu verði? Það þýðir að efnaminna fólk fær ekki neitt.
Augljóslega er ein lausn sem væri auðvelt að grípa til, en hún er hugmyndafræðilegt tabú: Skömmtun. Bensín á að vera ódýrt og það á að takmarka aðgengi að því með því að skammta það til þeirra sem þurfa í alvörunni á því að halda. Við höfum ekki efni á að bruðla með bensín. Það er ekkert flóknara. Það er ekki hægt að láta eins og vandamálið sé ekki til og að menn eigi ekki skilið að það sé komið til móts við þá vegna þess að þeir séu orðnir örvæntingarfullir og farnir að grípa til örþrifaráða. Halda menn að bílstjórarnir séu að þessu að gamni sínu? Nei, vandamálið er alvarlegt og lausnin er einföld ef einhver þorir að reyna hana. Hún er ekki fólgin í því að lemja örvæntingarfulla vinnandi menn í hausinn með kylfu.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Ég held ég geti sagt að fyrirlesturinn á miðvikudagskvöldið hafi barasta heppnast vel. Hann tók rúma klukkustund í flutningi, við fórum allhratt yfir sögu en fórum þó yfir allt það helsta. Áhorfendur voru tæplega þrjátíu, sem ég tel barasta fínustu mætingu. Já, ég held ég sé bara ánægður með þetta.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Í Nepal hafa maóistar unnið afgerandi sigur í kosningum til stjórnlagaþings. Þeir hafa ekki hreinan meirihluta, en standa svo sterkir að þeir hljóta að hafa tögl og hagldir á þinginu. Fyrsta mál á dagskrá: Afnema konungdæmið. Prachanda formaður sækist eftir að verða forseti landsins -- og það verða að teljast ágætar líkur á að honum takist það. Það lítur út fyrir að hafrarnir verði skildir frá sauðunum. Á meðan maóistarnir voru í baráttu gegn stjórninni gátu þeir, kannski með réttu, borið fyrir sig að hinar og þessar málamiðlanir væru nauðsynlegar af strategískum eða taktískum ástæðum. Ef þeir fá völdin í landinu í hendurnar og verða sjálfir hryggjarstykkið í ríkisstjórninni, þá eiga þeir örðugra um vik með slíkt. Það er bara ein spurning: Munu þeir nota völd sín til að koma á alþýðulýðveldi eða borgaralegu lýðveldi? Ætlar Prachanda að verða forseti öreiganna eða burgeisanna? Ætla þeir að segja þetta gott eða halda út þangað til sigur vinnst? Þetta verður æsispennandi að sjá.

Kominn aftur

Í Mogganum í dag er talað um að stjórnvöld í Kína séu grunuð um að reyna að "réttlæta harðari aðgerðir gegn andófsfólki með því að bera við hryðjuverkaógn". Finnst einhverjum þetta hljóma kunnuglega, ef maður skiptir "Kína" út fyrir "Bandaríkin", "Bretland", "Þýskaland" eða jafnvel "Ísland"?
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Ég hef verið erlendis og ekki getað fylgst náið með umræðunni hér heima um málefni líðandi stundar. En mér er spurn, hefur engum dottið í hug að skammta bensín? Leyfa þeim sem þurfa í alvörunni að nota mikið af því, til dæmis vörubílstjórum, að kaupa það sem þeir þurfa á viðráðanlegu verði, en takmarka aðgengi hinna sem bruðla eins og það sé enginn morgundagur. Ég keyrði Miklubraut í gær. Orðið "einkabíll" er réttnefni; það var varla sá bíll sem tveir eða fleiri sátu í. Svifryk og mengun eru eitt -- en þverrandi olíulindir annað. Við höfum ekki efni á að bruðla svona með bensín. Það á eftir að koma okkur alvarlega í koll. Fyrr en varir. Úff, hvað það verður sárt.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Það var ritdómur eftir mig á Egginni á föstudaginn: Hljóð herkvaðning og grein á Vantrú á mánudaginn: Sviðsett trúarbragðastríð.

Condoleezza Rice er lygalaupur!

„Bandaríkin fylgjast með Venezuela“ -- það er náttúrlega ekkert annað en hótun. Þetta tal um 300 milljónir dollara frá Chavez til FARC er lygi, eins og Greg Palast hefur þegar afhjúpað: $300 Million From Chavez to FARC a Fake. Ekki það, að það þurfti ekki Palast til þess að segja mér að það væri lygi. Kaupa úraníum í „skítuga sprengju“, -- það er hreint og beint ekki þannig sem FARC vinnur. Hér er ráð handa lygalaupunum í Bandaríkjastjórn: Ef þið ætlið að ljúga að okkur, sýnið okkur þá þá virðingu að láta lygina í það minnsta hljóma sennilega. Og hættið svo að myrða fólk. Fávitarnir ykkar.
~~~ ~~~ ~~~ ~~~
Flýgur fiskisagan -- um daginn var frétt um að tveir Brasilíumenn hefðu verið handteknir, grunaðir um að byrla stelpum ólyfjan á Vegamótum. Eftir að bálreitt fólk hafði æpt í heilagri reiði, reyndust þeir saklausir. Reyndar heyrði ég að þetta hefði byrjað sem eitthvað flipp hjá tveim íslenskum manneskjum. Svei mér fyndið flipp það. Nú hefur lögreglan útilokað þrjá meinta kynferðisafbrotamenn, eftir að fólk hefur logað af heilagri reiði út í Pólverja í nokkra daga. Það safnast í sarpinn; það er svona sem útlendingahatur grefur um sig.